Monday, June 09, 2014

Ένα άρθρο του Σπύρου Μοσκόβου στην Deutsche Welle


"Για όλα φταίνε οι Γερμανοί"

Στο δεύτερο βιβλίο του στα γερμανικά ο Νίκος Δήμου αντιστρέφει την υστερική καμπάνια του 2010 με σύνθημα "Για όλα φταίνε οι Έλληνες" και τεκμηριώνει το γιατί τελικά "για όλα φταίνε οι Γερμανοί"!

Τα τελευταία χρόνια το ελληνικό πρόβλημα έχει προκαλέσει στη Γερμανία όχι όπως πολλοί πιστεύουν μια άπωση για την Ελλάδα, αλλά το αντίθετο, μια δίψα για την Ελλάδα, για την ακρίβεια μια σχεδόν αγωνιώδη αναζήτηση κειμένων που θα δίνουν λύσεις στο ελληνικό αίνιγμα, ερμηνείες όχι μόνο για τη δημοσιονομική αποχαλίνωση της χώρας, αλλά και για την πολιτική κουλτούρα, τη νοοτροπία και τις ιδιαιτερότητές μας. Σοφοί επί των ερμηνειών υπάρχουν στην Ελλάδα πολλοί, λίγοι όμως μπορούν να επικοινωνούν και με ένα ξένο κοινό. Έτσι η τελευταία κρίση εδραίωσε κατ’ αρχήν την επιτυχία των αστυνομικών μυθιστορημάτων του Πέτρου Μάρκαρη που προσφέρουν ένα πανόραμα της ελληνικής κοινωνίας σήμερα, με όλες τις χάρες και τις κακίες της. Στη συνέχεια ανακαλύφθηκε ο Νίκος Δήμου, αυτός ο χαρισματικός αποσυνάγωγος της πνευματικής μας ζωής. Πριν από δύο χρόνια ο εκλεκτός οίκος του Μονάχου Antje Kunstmann εξέδωσε το παλιό εκείνο εγχειρίδιο μιας αμείλικτης νεοελληνικής αυτογνωσίας με τίτλο «Η δυστυχία του να είσαι Έλληνας», ένα βιβλίο που είχε ταράξει πριν από σαράντα σχεδόν χρόνια τα νωθρά πνευματικά τενάγη στην Ελλάδα.

Γερμανικές εξιδανικεύσεις

Τώρα ο οίκος Kunstmann, μετά την εκδοτική επιτυχία του πρώτου, επανέρχεται με ένα δεύτερο τομίδιο του Νίκου Δήμου που φέρει τον τίτλο «Για όλα φταίνε οι Γερμανοί», μια μίξη παλιών και νέων κειμένων, μια διαδοχή διαλόγων του συγγραφέα με εναλλασσόμενους ξένους που ζουν ή ξανάρχονται στην Αθήνα και συζητούν για τη νεοελληνική φυσιογνωμία. Το έργο αυτό περιλαμβάνει μεταξύ άλλων δυο παλιότερα μικρά αριστουργήματα του συγγραφέα, τα κεφάλαια «Η μεταφυσική της γκρίνιας» και «Η σκοτεινή πλευρά του ήλιου», για τη σχέση του Έλληνα με τη ζωή, τον θάνατο και το φως, μια συναρπαστική ανατομία της ακραίας, της απόλυτης κατάφασης της ζωής. Το βιβλίο ωστόσο αρχίζει με τρεις διαλόγους γραμμένους τώρα επί τούτου, για τις ελληνογερμανικές σχέσεις. Όπως παλιότερα ο Αλέξανδρος Σχινάς, έτσι τώρα και ο Νίκος Δήμου υπενθυμίζει τις γερμανικές ευθύνες για τη σχιζοειδή νεοελληνική ιδιοσυγκρασία, τα ταυτόχρονα συμπλέγματα ανωτερότητας και κατωτερότητας που ταλανίζουν την ψυχή του νέου ελληνισμού. Επειδή ήταν οι Γερμανοί που στη νεώτερη εποχή ανακάλυψαν πάλι και εξιδανίκευσαν τον αρχαίο ελληνισμό, επειδή ήταν ο φιλελληνισμός που εμφύσησε στους ταλαίπωρους και άρτι απελευθερωμένους Έλληνες των αρχών του 19ου αιώνα την απαίτηση να παίξουν τον ρόλο των απογόνων ένδοξων προγόνων.
 
Οι λιχουδιές της ευρωζώνης 

Με ένα τόσο ισχυρό υπερεγώ είναι πολύ δύσκολο για ένα νεαρό έθνος που ανδρώνεται υπό αντίξοες συνθήκες να ξεπεράσει ψυχικά τη νηπιακή του ηλικία. Και για να μην πολυλογούμε φθάσαμε στην εποχή της ευρωζώνης, εντός της οποίας οι Έλληνες έκαναν ό, τι θα έκανε κι ένα μικρό παιδί που το αφήνουν από το χέρι μόνο του μέσα σ’ ένα ζαχαροπλαστείο. Θα βούταγε τη μια λιχουδιά μετά την άλλη μέχρι να το πιάσει η κοιλιά του και να το πάνε στον γιατρό. Είναι ίσως η πιο ιδιοφυής παρομοίωση που διαβάσαμε τα τελευταία χρόνια για την πορεία της Ελλάδας στη ζώνη του ευρώ. Συνολικά το βιβλίο του Νίκου Δήμου είναι ευθυβόλο αλλά όχι σκυθρωπό. Συνολικά τα βιβλία του Νίκου Δήμου λειτουργούν σαν καθαρτική παιδιά. Μια πεφωτισμένη πολιτεία θα τα επέβαλλε ως υποχρεωτικό ανάγνωσμα στα λύκεια. Αλλά είναι η πολιτεία μας πεφωτισμένη; 

Σπύρος Μοσκόβου


 

Tuesday, May 27, 2014

Έρπης Ζωστήρ


Εδώ και έξη εβδομάδες ταλαιπωρούμαι από την παραπάνω αρρώστια. Σε όσους το λέω εμφανίζονται δύο αντιδράσεις: «Ώχ, κακομοίρη μου!» (οι παθόντες, ή γνωρίζοντες). «Έχω ακούσει πως είναι οδυνηρό», οι άλλοι.
Οδυνηρό; Διαβάστε πώς περιγράφει τον πόνο του έρπητα το συνοδευτικό χαρτάκι με τις οδηγίες του φαρμάκου Lyrica, ειδικού για τον νευροπαθητικό πόνο: «αίσθημα ζέστης, καύσου, εντόνου σφιξίματος, τινάγματος, μαχαιριάς, σουβλιάς, κράμπας, πόνου, μυρμηγκίασης, μουδιάσματος, τσιμπημάτων από καρφίτσες και βελόνες. (Pins and needles, στην Αγγλοσαξωνική ορολογία). Αλλά οι χειρότεροι πόνοι είναι αυτοί που οι παλιοί ονομαζαν καυσαλγίες.
Αθροίστε όλους αυτούς του πόνους και πολλαπλασιάστε επί όσο δεν αντέχετε: να ο έρπης! Προσθέστε τώρα ότι όλα αυτά τα βασανιστήρια (μεσαιωνικά, μα την αλήθεια) δεν αντιμετωπίζονται με τα συνήθη παυσίπονα. Ντεπόν και ασπιρίνη είναι εντελώς άχρηστα. Χρειάζονται ειδικά φάρμακα (συνήθως με ειδικές συνταγές) που σπάνια βοηθάνε αλλά σίγουρα σε αποβλακώνουν.

Η αρρώστια αρχίζει με ένα εξάνθημα που τυλίγει τον κορμό. Ακολουθεί τα πλευρά από την πλάτη προς το στήθος και την κοιλιά. Μετά έρχονται οι πόνοι. Που εντείνονται όσο προχωράει η μέρα και είναι ιδιαίτερα οξείς το βράδυ.
Και η διάρκεια; Εκεί η επιστήμη σηκώνει τα χέρια. Από έναν μέχρι τρεις μήνες, αν είσαι τυχερός και δεν πάθεις το σύνδρομο μεθερπητικής νευραλγίας. Τότε θα σε συνοδεύει ως το τέλος.
Και μία συμβουλή: έμαθα (πολύ αργά βέβαια) ότι υπάρχει εμβόλιο! Το οποίο στο εξωτερικό το συνιστούν σε όσους έχουν περάσει τα 60 (η συχνότητα είναι δεκαπλάσια στις μεγάλες ηλικίες). Είναι ακριβό – αλλά μπροστά στο μαρτύριο της αρρώστιας, πάμφθηνο. Ας αφήσουμε πως σαφώς κοστίζει λιγότερα από τα φάρμακα που θα αγοράσεις κατά την διάρκειά της ασθένειας. Ρωτήστε τον γιατρό σας.
Πώς και γιατί εμφανίστηκε; Η πρώτη ερώτηση του γιατρού ήταν αν πέρασα μία περίοδο έντονου στρες. Οι αναγνώστες του blog γνωρίζουν πόσο πιέστηκα με την αντίδραση που ξεσηκώθηκε για τα κείμενά μου περί 25ης Μαρτίου και «Αγίου Φωτός». Αντίδραση που οφειλόταν αποκλειστικά στην σχέση μου με το «Ποτάμι» - διότι τα ίδια και χειρότερα τα έχω γράψει πολλές φορές (π. χ. στην Lifo, το «Άγιο Σκότος», 2009) και δεν άνοιξε μύτη. Δεν με ένοιαξε για μένα, αλλά για την ζημιά που μπορούσε να υποστεί το κόμμα.
Τώρα που πέρασαν οι εκλογές και το «Ποτάμι» πήγε καλά, μπορώ και τα γράφω.Σίγουρα λοιπόν η αιτία του έρπητα ήταν η πίεση αυτής της περιόδου (ενδεχομένως και η κατάρα του Αμβρόσιου, αν και αλλού στόχευε). Διότι ο ιός της αρρώστιας υπάρχει μέσα σε όλους μας (είναι ο ίδιος της ανεμοβλογιάς) και ενεργοποιείται όταν πέσουν χαμηλά οι άμυνες του οργανισμού.
Μακριά τώρα από το «Ποτάμι» και το Protagon (όπου έγραφα μέχρι τις εκλογές για να το ενισχύσω) ελπίζω σύντομα να είναι μακριά μου και ο απαίσιος έρπητας.

Wednesday, April 30, 2014

Ο άγνωστος ποιητής Νίκος Δήμου

Κυκλοφορησε από τις εκδόσεις Gutenberg (Δαρδανός) ένα σύντομο (89 σελίδες) βιβλίο του ποιητή  Παναγιώτη Αριστοτελίδη






















Στο οπισθόφυλλο του βιβλίου αναγράφονται τα εξής:

Ο Νίκος Δήμου είναι γνωστός ως δοκιμιογράφος, σατιρικός και σχολιογράφος. Ο ίδιος πιστεύει ότι στην πραγματικότητα είναι ποιητής. Σε αυτό οφείλει την σατιρική του δεινότητα («η σάτιρα είναι αντεστραμμένος λυρισμός, όπου το συναίσθημα γίνεται οργή») σε αυτό και τη δυνατότητά του να ερμηνεύει την ποίηση («ανακάλυψε» την Κική Δημουλά και έγραψε αποφασιστικά δοκίμια για Ελύτη και Σεφέρη). Πρωτοεμφανίστηκε στα γράμματα ως ποιητής και έγινε εγκωμιαστικά δεκτός από την κριτική της εποχής. Όμως τα περισσότερα ποιήματά του έβγαιναν σε ιδιωτικές εκδόσεις και ελάχιστοι τα γνώριζαν. Τώρα κυκλοφορούν όλα από τις εκδόσεις Gutenberg και αυτό το δοκίμιο αποτελεί την καλύτερη εισαγωγή σε ένα ποιητικό έργο που ξεχωρίζει για την αυθεντικότητα και την εμβέλειά του.
_________________________________________________
Να προσθέσω ότι αρκετά σημαντικά ποιήματα του Ν. Δ.  υπάρχουν στο ndimou.gr


Thursday, April 24, 2014

Τι ΔΕΝ είμαι (22 διαψεύσεις)



Επειδή τον τελευταίο καιρό έγινε θόρυβος περί το άτομό μου και κυκλοφόρησαν πολλές φήμες, σπεύδω να παρουσιάσω όσες άκουσα και να σας πω ποιες αληθεύουν. Ξέρω ότι ελάχιστοι θα με πιστέψουν – αλλά τουλάχιστον εγώ θα έχω κάνει το καθήκον μου.
 
ΔΕΝ είμαι γόνος πλούσιας οικογένειας. Ο πατέρας μου ήταν δημόσιος υπάλληλος και σπούδασα στο Κολέγιο με υποτροφία.
ΔΕΝ κληρονόμησα – παρά μόνο χρέη και ένα διαμέρισμα στην Κυψέλη από τη μητέρα.
ΔΕΝ είμαι πλούσιος. Μάλιστα η κρίση σακάτεψε τις οικονομίες μιας ζωής (κρατικά ομόλογα!) και τώρα ΔΕΝ είμαι καν εύπορος.
Άρα ΔΕΝ οδηγώ Πόρσε (όπως διάβασα) αλλά ένα Νισάν 1600 κ. ε. (Είχα όμως κάποτε μία Πόρσε, που την πούλησα το 1976).
ΔΕΝ είμαι (πια) διαφημιστής. Εργάστηκα στην διαφήμιση στην αρχή ως υπάλληλος, μετά σε δική μου εταιρία. Αποχώρησα το 1983.
Από το 1979 δημοσιογραφώ ανελλιπώς – αλλά μέλος της ΕΣΗΕΑ ΔΕΝ έγινα. (Με απέρριψαν γιατί ξεκίνησα μετά τα 40 μου).  Εξ’ ου και ΔΕΝ έχω σύνταξη, ούτε περίθαλψη.
Παρόλο που βιοπορίζομαι από την δημοσιογραφία, ΔΕΝ θεωρώ τον εαυτό μου τόσο δημοσιογράφο, όσο συγγραφέα βιβλίων.
ΔΕΝ την κοπάνησα από τη θητεία. 26 μήνες υπηρέτησα στο Ναυτικό.
ΔΕΝ υπήρξα χουντικός. Το περί διορισμού μου τότε σε μία επιτροπή (που κυκλοφορεί) αφορά εκστρατεία για την προώθηση ελληνικών προϊόντων που έγινε με όλη τη εκλεγμένη διοίκηση της Ένωσης Διαφημιστικών Επιχειρήσεων, χωρίς αμοιβή. Ήμουν γενικός γραμματέας. Τα έχω γράψει με λεπτομέρειες στην αυτοβιογραφία μου.
Σε όλη μου τη ζωή ΔΕΝ έχω πάρει ούτε αξίωμα, ούτε δραχμή, από το Κράτος.
ΔΕΝ έχω τίτλους. Είμαι απόφοιτος γυμνασίου (νυν Λυκείου). Η διδακτορική μου διατριβή στο Πανεπιστήμιο του Μονάχου ολοκληρώθηκε, αλλά αναγκάστηκα να την εγκαταλείψω. Εκδόθηκε εικοσιπέντε χρόνια μετά, στα ελληνικά. Μιλάω και γράφω τρεις γλώσσες καλά,  όμως ΔΕΝ έχω πτυχία.
ΔΕΝ είμαι, ούτε υπήρξα, πράκτωρ των Αμερικανών, των Σκοπιανών, των Γερμανών ή των Τούρκων. (Αν ήμουν πράκτωρ των Τούρκων, ΔΕΝ θα έφτιαχνα το «ΔΕΝ ΞΕΧΝΩ»).
ΔΕΝ είμαι Εβραϊκής καταγωγής (γράφτηκε κι αυτό), ούτε μασόνος, βουδιστής ή ομοφυλόφιλος (ΔΕΝ θα με πείραζε αν ήμουν όλα αυτά). Έκανα τρεις γάμους αλλά σε κανένα ΔΕΝ πήρα προίκα. (Κι αυτό το άκουσα). ΔΕΝ έχω παιδιά – μόνο γάτες.
ΔΕΝ έχω πάρει διακρίσεις, τίτλους, ούτε βραβεία, παρά μόνο κάτι ευτελή δημοσιογραφικά. Είμαι εντελώς απαράσημος – που έλεγε και ο Σκαρίμπας.
Άλλο ΔΕΝ θυμάμαι για να διαψεύσω.
1971
 
 


Saturday, April 19, 2014

Ανακοίνωση της Εταιρίας Συγγραφέων

Το Διοικητικό Συμβούλιο της Εταιρίας Συγγραφέων μόλις εξέδωσε την εξής ανακοίνωση που μου κοινοποίησε ο πρόεδρος Δημήτρης Καλοκύρης:

Ο συγγραφέας Νίκος Δήμου που αναφέρθηκε σε κείμενό του στο μυθιστόρημα του φωτός, δέχθηκε την επίθεση των γνωστών μανιακών που ξιφουλκούν μόλις κάποιος αμφισβητήσει το «αλάθητο» της φαντασιοπληξίας τους.
Η Εταιρεία Συγγραφέων υπερασπίζεται την ελευθερία του φωτός όταν φωτίζει την ελευθερία του λόγου.

Friday, April 18, 2014

Υστερόγραφο στα εθνικο-θρησκευτικά

Τις τελευταίες 48 ώρες έχω πάρει 99 μηνύματα για το θέμα «Άγιο Φως». (Τα μέτρησα. Από την αρχή της κρίσης  - 25.3. -  πρέπει να είναι εκατοντάδες). Τα 98 ήταν θετικά – ένα μόνο αρνητικό. Αυτό είναι φυσικό. Οι υποστηρικτές σε επαινούν ιδιωτικά – οι αντίθετοι σε βρίζουν δημόσια.

Όμως και σε πολλά θετικά μηνύματα υπήρχαν αντιρρήσεις και ενστάσεις. Η πιο βασική: γιατί δεν εμφανίστηκα να αντιμετωπίσω του κατήγορους, να τους αποστομώσω με στοιχεία και επιχειρήματα, να τους «κατατροπώσω», όπως έγραψε κάποιος.

Επειδή δεν μπορώ να απαντώ σε καθένα χωριστά, απαντώ εδώ σε όλους. Σιώπησα πρώτον διότι με ανθρώπους που κινούνται από πάθος (οι περισσότεροι) ή από συμφέρον (εκλογικό), δεν μπορείς να κάνεις διάλογο. Δεν σε ακούνε καν – απλώς φωνάζουν.


Δεύτερον, διότι όταν αυτά που γράφεις είναι ιστορικά ή επιστημονικά τεκμηριωμένα, δεν έχουν ανάγκη από υποστήριξη. Η αλήθεια θα επικρατήσει κάποτε, από μόνη της. Ο γερμανός φιλόσοφος Karl Jaspers, αντιπαραθέτοντας την γνώση και την πίστη, έφερε σαν παραδείγματα τον Γαλιλαίο (που ανακάλεσε) και τον Τζιορντάνο Μπρούνο (που δεν ανακάλεσε και κάηκε στην πυρά). Ο Γαλιλαίος, όταν του ζήτησαν να ανακαλέσει, δεν είχε πρόβλημα. Ήξερε ότι, είτε ανακαλούσε είτε όχι, η γη θα εξακολουθούσε να γυρίζει γύρω από τον ήλιο.
Η δεύτερη ένσταση ήταν γιατί συνεχίζω να στηρίζω το Ποτάμι και τον Σταύρο Θεοδωράκη, την στιγμή που δεν κάλυψε την άποψή μου. Από την ώρα που το Ποτάμι διακηρύσσει τον χωρισμό Κράτους και Εκκλησίας, ως βασική αρχή, το θέμα του ναυλωμένου (από τους φορολογούμενους) αεροπλάνου και της υποδοχής του Αγίου Φωτός, εμπίπτει εκεί – και είναι σαφές ότι ήμουν μέσα στην «γραμμή».

Η απάντηση: εξακολουθώ να πιστεύω ότι το Ποτάμι είναι καλύτερη λύση από όλα τα άλλα κόμματα και εξακολουθώ να συμπαθώ τον Σταύρο. Νιώθω πως του χρωστάω και λίγο – γιατί τον έμπλεξα σε θέματα δύσκολα στις ευαίσθητες απαρχές του. Και για αυτό τον στηρίζω. Ελπίζω να με δικαιώσει.

Υ. Γ. στο Υ. Γ. Σχετικά με την πρόταση του Αμβρόσιου για αφορισμό μου. Τώρα μου θύμισε μία φίλη την απάντηση του Νίκου Καζαντζάκη στην Ιερά Σύνοδο: «Μου δώσατε μια κατάρα, Άγιοι Πατέρες, σας δίνω μια ευχή: Σας εύχομαι να’ναι η συνείδησή σας τόσο καθαρή όσο η δική μου και να’στε τόσο ηθικοί και θρήσκοι όσο είμαι εγώ».

Wednesday, April 16, 2014

Σύντομη πολιτική σταδιοδρομία…


Έγραφα την πρώτη Απριλίου στο protagon.gr:

Τι γίνεται όταν ένας ανένταχτος διανοούμενος, που δρα και μιλάει δημόσια επί δεκαετίες, έχει διαμορφώσει δικό του αξιακό σύστημα, τρόπο σκέψης, γραφής και μία ξεκάθαρη ταυτότητα, ενταχθεί σε ένα νέο κόμμα που τώρα διαμορφώνει το δικό του προφίλ; Το κόμμα αυτό θέλει να είναι δημοκρατικό και ανοιχτό, όμως από την άλλη μεριά, μπορεί να το ταυτίσουν με τις απόψεις του νέου μέλους του – οι οποίες δεν είναι αναγκαστικά οι δικές του – π. χ. του αρχηγού, ή της πλειοψηφίας των μελών.
Πάλι, ο διανοούμενος, από τη στιγμή που συντάσσεται με κόμμα, γίνεται στόχος των αντιπάλων παρατάξεων. Αυτά που έλεγε παλιά χωρίς συνέπειες, τώρα μετράνε τριπλά. Και δύσκολα μπορεί να αλλάξει απόψεις αντιφάσκοντας  προς τον παλιό εαυτό του. Αν πάλι  πάψει εντελώς να τοποθετείται, ή επιλέγει μόνο ανώδυνα θέματα, θα φανεί παράξενο. Άλλωστε είναι χρήσιμος κυρίως όταν εκφράζεται στα ουσιώδη και παίρνει θέση.

(Ο διανοούμενος και το κόμμα, 1.4.14).

Δεν πέρασαν ούτε δεκαπέντε ημέρες και το ασυμβίβαστο επικυρώθηκε. Έγραψα κάτι το αντικληρικόν, ξεσηκώθηκαν τα Μέσα και ο αρχηγός αναγκάστηκε να «κρατήσει αποστάσεις» (ή, όπως έγραψε άλλο Μέσο, «με άδειασε»). Κι εγώ, ως όφειλα, έστειλα την παραίτησή μου. Δεν πήρα απάντηση, άρα έγινε δεκτή.
Όχι πως είχα κανένα αξίωμα – σκέτο μέλος ήμουνα. Αλλά είχα αναγγελθεί με την πρώτη ομάδα, το όνομά μου είναι γνωστό και τα Μέσα με ταύτισαν. Κι έτσι βρήκαμε τον μπελά μας και εγώ και το κόμμα.

Εξακολουθώ να στηρίζω το Ποτάμι και να πιστεύω στον Σταύρο Θεοδωράκη. Λυπάμαι που άθελά μου του έκανα ζημιά. Αλλά ήταν πια πολύ αργά για να αλλάξω.

Γράμμα στην "Καθημερινή", 16.4.14

Η αλήθεια ως δηλητήριο

Στην «Καθημερινή» της 12.4.14 δημοσιεύθηκε, εντός πλαισίου επιστολή άγνωστης σε μένα αναγνώστριας με τίτλο: «Υπερήφανοι ΄Ελληνες». Αρχίζει ως εξής: «Σε ποιο βάραθρο αναλγησίας και πνευματικής αλλοίωσης έχουμε περιπέσει! Πρώτα η κ. Ρεπούση, τώρα ο κ. Δήμου. Ντροπή!» Παραλείπω τα περί Ρεπούση και συνεχίζω: «Όσον αφορά τον υπερήλικο κ. Δήμου, τον άνθρωπο που υποστηρίζει την δυστυχία να είσαι Έλληνας να μας επιτρέψει εμάς που είμαστε ευτυχείς και υπερήφανοι που είμαστε Έλληνες να χαιρόμαστε την Ελλάδα μας. Διερωτάται κανείς τι απωθημένα έχει απέναντι στην Ιστορία και τους ήρωες του 21, οι οποίοι θυσιάστηκαν για να ζει αυτός σήμερα ελεύθερος και να σκορπάει προς κάθε κατεύθυνση το δηλητήριό του».

1.      Η αναφορά ηλικίας είναι ρατσισμός – ας αφήσουμε που δεν είμαι υπερήλικος (ακόμα).

2.      Πώς η αναγνώστρια κρίνει την «Δυστυχία» αφού είναι προφανές ότι δεν την έχει διαβάσει; Όλοι οι κριτικοί, εντός και εκτός Ελλάδος, συμφωνούν ότι είναι ένα βιβλίο έρωτα. «Χρειάζεται, πολλή μα πάρα πολλή αγάπη για την Ελλάδα…» γράφει ο Δημοσθένης Κούρτοβικ στα Νέα. «Ένθερμο πατριώτη» αποκαλεί τον συγγραφέα ο Bechtold Seewald, στη Welt. «Ένα πραγματικά πατριωτικό βιβλίο», Αλεξ. Στεργιόπουλος, Ελευθεροτυπία. «Ένας απογοητευμένος εραστής που έχει αγκαλιάσει την πατρίδα του με τέτοια αφοσίωση, που βρίσκεις μόνο στους γνήσιους ερωτευμένους». Chr. Schloetzer, Süddeutsche Zeitung.

3.      Τους ήρωες του 21 τους τιμώ και τους σέβομαι – αλλά μέσα στο πλαίσια της ιστορικής αλήθειας. Διότι δεν ήταν όλοι ήρωες αυτοί που τιμούμε – και κυρίως δεν ήταν πάντα ήρωες. Οι σκοτεινές πλευρές του παρελθόντος μπορεί να είναι πιο διδακτικές και χρήσιμες από τις ένδοξες.

4.      Και τέλος: «Δηλητήριο» ονομάζεται τώρα η τεκμηριωμένη ιστορική αλήθεια; Που υπάρχει πια σε όλα τα επιστημονικά ιστορικά συγγράμματα – εκτός από τα βιβλία ιστορίας του σχολείου, τα οποία κατέκρινα; Δηλητήριο άρα και το «αληθές» του Σολωμού, που το ήθελε να ταυτίζεται με το «εθνικόν»;

Φιλικά,

 Νίκος Δήμου, Ψυχικό, 13.4.14
(Δημοσιεύθηκε στις 16.4.14).

Monday, April 07, 2014

Μία συνέντευξη

Μετά από πολλά χρόνια - συνέντευξη στην "Καθημερινή". Διαβάστε την εδώ:
http://www.kathimerini.gr/761092/article/proswpa/synentey3eis/nikos-dhmoy-an-petyxeis-den-eisai-sovaros-dhmioyrgos

 

Monday, March 31, 2014

Επτά εβδομάδες χωρίς το Τάκι

 
Δεν θυμόμουν πότε τράβηξα αυτή τη φωτογραφία - αλλά οι ψηφιακές μηχανές έχουν μνήμη. Ήταν Πρωτοχρονιά του 2013.
 
Και εμείς έχουμε μνήμη. Και είναι αδύνατο να τον ξεχάσουμε.
 
Το βλέμμα του δείχνει κάτι σαν νοσταλγία.
 
Το ελαφρό φλου της εικόνας δείχνει απόσταση.
 
Απόσταση.
 
 
........

Thursday, March 27, 2014

Αχ, βρε Μανώλη...


Εδώ και αρκετό καιρό είχα γράψει στο site μου ένα κείμενο που αναγκάζομαι σήμερα να επαναλάβω – γιατί εκφράζει ακριβώς ότι θέλω να πω. Το παραθέτω:

Πριν 120 χρόνια ο μακρινός πρόγονός μου Εμμανουήλ Ροΐδης έγραφε:

«Ο τίτλος διορθωτού του ρωμαίικου κατήντησε να αμιλλάται κατά την γελοιότητα προς τον του τετραγωνισμού του κύκλου».

Με άλλα λόγια: Διορθωτής του ρωμαίικου = ψώνιο. Διότι όπως ο κύκλος δεν τετραγωνίζεται, έτσι και το ρωμαίικο δεν διορθώνεται. Και ο Ροΐδης συνέχιζε:

«Τούτον (δηλ. τον τίτλο) φοβούμενοι, περιορίσθημεν ήδη από ετών να λέγομεν εις τους αναγνώστας μας παραμύθια περί γάτων, σκύλων, αλόγων και περί Συριανών συζύγων».

Πραγματικά τα τελευταία χρόνια ο Ροΐδης έγραφε μόνο διηγήματα. Συγκινητικά, με ήρωες ζώα που θυσιάζονταν για χάρη ανθρώπων. Ζώα με αισθήματα, τέτοια που οι άνθρωποι δεν του είχαν ποτέ χαρίσει.

Έτσι καταλήγει: «Εξ όσων ηυτύχησα ή εδυστύχησα να γνωρίσω είμαι, πιστεύω, ο μόνος άνθρωπος όστις, αν τον ωνόμαζον ζώον, δεν θα εθεώρει τούτο ως προσβολήν».

Πού τον θυμήθηκα; Μα γιατί κι εγώ βρέθηκα τα τελευταία χρόνια να υποδύομαι τον διορθωτή του ρωμαίικου και πέρα από το ότι δεν τετραγώνισα τον κύκλο, εισέπραξα τόσες ύβρεις και τόσες παρεξηγήσεις που έχω απόθεμα για τρεις ζωές.

Επειδή όμως δεν έχω πολλές ζωές (θα ήθελα και μία για μένα) και αυτή που έχω, η μοναδική, οσονούπω τελειώνει, αποφάσισα να …επιστρέψω στη λογοτεχνία.

Διαβάζοντας ωστόσο πάλι τον Ροΐδη μου πέρασε η κατάθλιψη. Διότι, όπως γράφει ο ίδιος:  «…τὰ δημοσιογραφικὰ ὄργανα τῆς ἀγέλης τὸν ὠνόμασαν ἐν συναυλίᾳ ἀσεβῆ, ἄπατριν, χριστομάχον, προδότην, φατριαστὴν καὶ κακοήθη».

«Ο περισσότερον των Ελλήνων συγγραφέων υβρισθείς» είπε γι αυτόν ο Παλαμάς.

Ε, λοιπόν έχω ελπίδες…

Υ. Γ. Αφού είχα γράψει αυτό το κείμενο είδα την ανακοίνωση της Ειδικής Συνοδικής Επιτροπής Πολιτιστικής Ταυτότητος. Αξιώθηκα την τιμή του Ροΐδη και του Καζαντζάκη: να με επιτιμήσει η Ιερά Σύνοδος. Μου μένει τώρα και η τιμή του Λασκαράτου...


Saturday, March 08, 2014

Η Νέα "Δυστυχία"


Επανήλθε.























































Μετά από παρουσία σε δεκάδες χώρες το βιβλίο επανεκδίδεται στην πατρίδα του, συμπληρωμένο με ένα επίμετρο. Κάτω από το επίμετρο δημοσιεύεται το εξής κείμενο:
 
Την Τετάρτη 10 Σεπτεμβρίου 2013, η εφημερίδα ΤΑ ΝΕΑ κυκλοφόρησε με κύριο πρωτοσέλιδο τον τίτλο αυτού του βιβλίου. Αιτιολογώντας την επιλογή της, η σύνταξη της εφημερίδας έγραψε την επόμενη μέρα:
«Θεωρήσαμε αυτονόητο ότι δεν χρειαζόταν καμία διευκρίνιση ο τίτλος του χθεσινού πρωτοσέλιδου των ΝΕΩΝ:  Η δυστυχία του να είσαι Έλληνας. Στηρίχθηκε στο πιο διάσημο βιβλίο του Νίκου Δήμου , που πρωτοκυκλοφόρησε το 1975 και, έκτοτε, ανατυπώνεται συνεχώς, έχοντας ως σήμερα πουλήσει περισσότερα από 100.000 αντίτυπα. Ένα βιβλίο με στοχαστικούς αφορισμούς που, λιτά και λακωνικά, περιγράφει και κρίνει τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της ελληνικής πραγματικότητας – τα χαρακτηριστικά της που θεωρήθηκαν ελληνικός εξαιρετισμός και που, σε γενικές γραμμές, οδήγησαν την χώρα στην κρίση, στην ύφεση και στο χείλος της κατάρρευσης». 

Monday, March 03, 2014

Κρίμα τις ακριβές μηχανές!

Εμείς, οι παλιοί εραστές της καλής φωτογραφίας, που πηγαίναμε σαφάρι φορτωμένοι τσάντες με φακούς, σώματα και σύνεργα (οκτώ κιλά βάραινε η τσάντα μου κάποτε που την ζύγισα) έχουμε μείνει άναυδοι από τις επιδόσεις κάτι αστείων εργαλείων που δεν είναι καν μηχανές αλλά τηλέφωνα, με σαράντα διάφορες άλλες χρήσεις. Βλέπουμε τα ακριβά μας σύνεργα να απαξιώνονται από εμάς τους ίδιους.

Και για του λόγου το αληθές: μερικές φωτογραφίες που τράβηξα τους τελευταίους μήνες με ένα 
έξυπνο κινητό. Δεν έχει σημασία η μάρκα: όλα τα κορυφαία κινητά βγάζουν πια καλές φωτογραφίες. Samsung, iPhone, Nokia Lumia, HTC, Sony, LG, κι όσα δεν θυμάμαι...




 
Αναρωτιέμαι τι θα είχα τραβήξει με μία κλασική DSLR και με ρυθμίσεις στο χέρι... Οι κατασκευαστές κινητών μας ξεφτίλισαν όλους...
 
 
 
 
 

Sunday, February 23, 2014

Νέο βιβλίο στην Γερμανία

Στις 26.2. κυκλοφορεί επίσημα ένα νέο βιβλίο μου στην Γερμανία. Τίτλος: "Για όλα φταίνε οι Γερμανοί".

Εύρημα του γραφίστα: Όπως φαίνεται και από το εξώφυλλο, ο αρχικός τίτλος ήταν "Για όλα φταίνε οι Έλληνες" και κάποιος έσβησε την λέξη Έλληνες και με το χέρι έγραψε από πάνω: "οι Γερμανοί".

Απεικονίζεται ο Goethe να ατενίζει ένα αρχαίο άγαλμα της Αθηνάς.

Μη με ρωτήσετε πως ονομάζεται το βιβλίο στα Ελληνικά, διότι δεν υπάρχει. Αποτελείται από κείμενα γραμμένα κατ' ευθείαν σε ξένες γλώσσες. Ο πρόλογος και το επίμετρο στα Γερμανικά και οι δώδεκα διάλογοι στα Αγγλικά. Οι τελευταίοι μεταφράστηκαν Γερμανικά από την Μάρω Μαριολέα.

Το βιβλίο δημιουργήθηκε μετά από την επιμονή του εκδότη (Kunstmann) να υπάρξει κάποια συνέχεια στην "Δυστυχία", η οποία στην Γερμανία είχε μεγάλη επιτυχία. Έτσι βρέθηκα κι εγώ στον χώρο των sequel...
 
Με την ευκαιρία: η 32η έκδοση της Δυστυχίας (στα Ελληνικά) κυκλοφορεί τις επόμενες ημέρες συμπληρωμένη με ένα νέο επίμετρο.

 

Sunday, February 09, 2014

Ένα πολύ αργό Σαββατοκύριακο


Περιμένουμε. Δεν περνάει η ώρα. Με τίποτα. Είναι Κυριακή και από την Παρασκευή μοιάζει να μας χωρίζουν χρόνια.
Οι εξετάσεις θα βγουν την Δευτέρα το βράδυ. Κι άλλα χρόνια θα περάσουν ως τότε.

Εδώ και πολλές μέρες είχε πάψει να τρώει. Κρυβόταν σε γωνιές και δεν εμφανιζόταν – αυτός που πάντα έτρεχε για αγκαλιά. Δοκιμάσαμε να τον πιάσουμε για να τον πάμε στο γιατρό. Ξαφνικά ζωντάνεψε και αμύνθηκε τόσο, που παίρνω τρεις μέρες τώρα αντιβίωση.
Την άλλη μέρα πήραμε από τον γιατρό μία ένεση – κι ενώ τον κρατούσα αγκαλιά (άλλη μία φορά με εμπιστεύθηκε) έγινε η ένεση και τον παρέλυσε.

Ο γιατρός διέγνωσε ίκτερο αλλά και νεφρική ανεπάρκεια. Τελεσίδικα πράγματα. Όμως δεν ήθελε να βασιστεί στην κλινική εικόνα και πήρε αίμα για ανάλυση. Έβαλε ορό (ήταν αφυδατωμένος) και μας είπε να τον αφήσουμε εκεί μέχρι να έχουμε σίγουρες απαντήσεις.
Το παιδί της σκύλας.

Πριν δέκα χρόνια ένα μεγάλο θηλυκό λυκόσκυλο ήρθε στο εξοχικό μας. Πίσω του τρία γατάκια βρέφη – πιθαμές. Ξάπλωσε και τα θήλαζε.

Κάποια μέρα χάθηκε το λυκόσκυλο και τα δύο γατάκια. Έμεινε το πιο όμορφο. Μακρύτριχο, φουντωτό, με μία τεράστια ουρά σαν σκίουρου.
Πολύ μικρό ακόμα, πέρασε άσκημη πνευμονία. Άνοιγε το στόμα και πάλευε να αναπνεύσει. Ο γιατρός τον είχε ξεγράψει. Αλλά με πολλή φροντίδα και αγάπη, τον σώσαμε.

Ήταν ο πιο αξιοπρεπής γάτος που γνώρισα. Όλοι οι άλλοι ζητιάνευαν όταν καθόμασταν στο τραπέζι. Αυτός δεν ήρθε ποτέ. Το μόνο που ζητούσε: αγκαλιά.

Τεράστιος και επιβλητικός, ήταν παράδοξα φοβητσιάρης. Ακόμα και μένα, που με ακολουθούσε σαν σκυλάκι, με φοβόταν. Σε κάθε απότομη κίνηση, έτρεχε να κρυφτεί.
Σκέπτομαι πώς θα τρέμει τώρα στο ιατρείο, παρέα με εγχειρισμένα σκυλιά και στειρωμένα γατιά, άγνωστες μυρωδιές και φωνές.

Αργεί πολύ η Δευτέρα βράδυ – και γι αυτόν και για μας. Λείπει από το σπίτι, ο σύντροφος. Κι εγώ με δυσκολία γράφω χωρίς την ζεστασιά του στην αγκαλιά μου.
 
 
 
Δευτέρα βράδυ:
Οι εξετάσεις έδειξαν ότι εχει βαρύ ίκτερο, μεγάλη αναιμία και πρέπει να ερευνηθεί αν έχει καρκίνο. Αύριο θα κάνει υπέρηχο. Τον φέραμε σπίτι να νιώθει σε οικείο περιβάλλον. Αν δεν έχει καρκίνο, υπάρχει ένα 10% να υποστρέψει ο ίκτερος. 

Πολύ δύσκολα τα πράγματα.

Τρίτη βράδυ:

Κοιμήσαμε το Τάκι. Η κατάστασή του κρίθηκε μη αναστρέψιμη.

Ευχαριστώ.

 
 
 

Sunday, February 02, 2014

Η ιστορία ενός δίσκου

Σήμερα η "Καθημερινή της Κυριακής" δίνει ένα πολύτιμο και αξιόλογο δώρο. Τον πρώτο τόμο από τα "Απομνημονεύματα" του Στρατηγού Μακρυγιάννη (πλήρη με τους προλόγους και τα σχόλια του Βλαχογιάννη) μαζί με ένα δίσκο όπου, πάνω σε πρωτότυπη μουσική του Νίκου Μαμαγκάκη, ο Ηλίας Βενέζης και ο Μάνος Κατράκης ζωντανεύουν (ο Κατράκης) και σχολιάζουν (ο Βενέζης) αποσπάσματα του κειμένου.

Ο δίσκος αυτός έχει μία ιστορία 43 χρόνων.

1971 - εκατοστή πεντηκοστή επέτειος της Ελληνικής Επανάστασης. Με χούντα και εσωτερική κατοχή. Ξαφνικά κυκλοφορεί και μοιράζεται δωρεάν σε χιλιάδες ανθρώπους ένας δίσκος με τίτλο "Είτε θάνατος είτε λευτεριά".


Η ιδέα ανήκε στον Δημήτρη Θεμελή, ραδιοφωνικό παραγωγό (και ιδιοκτήτη του ιστορικού δισκοπωλείου "Κύκλος" στην Καραγιώργη Σερβίας). Μου την είπε κι εγώ κατόρθωσα να πείσω την Esso (τότε Esso-Pappas) να την χρηματοδοτήσει και να διανείμει τους δίσκους ως δώρο στα πρατήριά της.

Ο δίσκος είχε διπλό εξώφυλλο - στο εξωτερικό ανάπτυγμα είχαμε βάλει πίνακα του Παναγιώτη Ζωγράφου και στο εσωτερικό ολόκληρο το κείμενο που ακουγόταν.

Όταν η Καθημερινή με πληροφόρησε για την πρόθεσή της  να επανεκδόσει τον δίσκο ζήτησα να αναφερθούν όλοι οι συντελεστές της παραγωγής, πράγμα που δυστυχώς δεν έγινε. Ήταν, όπως αναγράφονται στο εσώφυλλο, οι εξής:
Αργότερα, ο Νίκος Μαμαγκάκης επεξεργάστηκε και μεγάλωσε το μουσικό υλικό του δίσκου και έγραψε ένα σημαντικό ορατόριο, που οι αναγνώστες της Καθημερινής θα απολαύσουν την άλλη Κυριακή.

Ο Δημήτρης Θεμελής, φίλος μία ζωή και κουμπάρος, δεν είναι πια μαζί μας. Ας αφιερώσω αυτή την ανάρτηση στη μνήμη του

 

Sunday, January 26, 2014

Τα 100 καλύτερα ελληνικά βιβλία - συνέχεια και τέλος

Στις 24 Οκτωβρίου είχα δημοσιεύει εδώ την πρόσκληση της Bookpress και του βιβλιοπωλείου "Πολιτεία" να λάβω μέρος στην ψηφοφορία για τα 100 καλύτερα νεοελληνικά βιβλία. Είχα επίσης σχολιάσει την πρόταση και εξηγήσει γιατί δεν ήθελα να ψηφίσω. Όλα αυτά εδώ: http://doncat.blogspot.gr/2013/10/blog-post_24.html

Τελικά η ψηφορία έγινε και αισθάνομαι απόλυτα δικαιωμένος. Ο κατάλογος εδώ:
http://www.politeianet.gr/kata-t-alla/120-sugchronoi-ellines-suggrafeis-epilegoun-ta-100-kalutera-biblia-duo-aionon-neoellinikis-logotechnias-466

Όπως είχα προβλέψει, θριαμβεύει η πεζογραφία και δεν εκπροσωπούνται καθόλου άλλα πιο δύσκολα είδη του λόγου όπως το δοκίμιο, η σάτιρα, τα ταξιδιωτικά (σημαντικότατα στην περίπτωση Καζαντζάκη). Το να μην αναφέρεται καν ενας στυλίστας δοκιμιογράφος σαν τον Λορεντζάτο, ή ένας καυστικός σατιρικός όπως ο Λασκαράτος, είναι σοβαρό.

Καταλαμβάνουν πολλαπλό χώρο ίδια κείμενα. Π. χ. "Διηγήματα" του Βιζυηνού" και μετά ξεχωριστά δύο διηγήματα. Το ίδιο συμβαίνει και με τα "Ποιήματα" όπου οι συνολικές εκδόσεις περιλαμβάνουν όλες τις συλλογές ,που μετά αναφέρονται και ξεχωριστά. Έτσι τα 100 βιβλία είναι στην πραγματικότητα 90.

Απουσιάζουν μεγάλοι δημιουργοί όπως ο Νίκος Καρούζος, ενώ υπάρχουν ήσσονες ποιητές όπως ο Κατσαρός και ο Αναγνωστάκης. Το "Ταξίδι" του Ψυχάρη έχει μόνο ιστορική σημασία, όχι λογοτεχνική. Ο στομφώδης "Δωδεκάλογος του Γύφτου" δεν διαβάζεται πια, ενώ τα μικρά λυρικά του Παλαμά άντεξαν στο χρόνο. Πολλοί διάλεξαν τίτλους κι όχι έργα.

Το μόνο θετικό είναι πως αναγνωρίστηκε περίτρανα η επίδοση του Βαλτινού στην πεζογραφία. Παρήγορο αυτό για ένα ζωντανό συγγραφέα, που συνήθως "θάβεται" από τον φθόνο του συναφιού.

Thursday, January 16, 2014

Η γάτα που πίστεψε...


Η γάτα που πίστεψε πως είναι πουλί (ή πως υποδύεται την γάτα του Τσέσιρ ("Αλίκη στην χώρα των θαυμάτων").

Saturday, January 11, 2014

Sic transit gloria mundi

































«Έτσι περνάει η δόξα του κόσμου». Η φράση με την οποία την ώρα της στέψης, υπενθυμίζουν τρεις φορές στον κάθε Πάπα, την ματαιότητα της εγκόσμιας φήμης. Δεν ξέρω αν την είχαν ποτέ ψιθυρίσει στον Άγιο Βασίλη, που βρήκα πεταμένο στα σκουπίδια. Ούτε δέκα μέρες δεν είχαν περάσει από την ώρα της μεγάλης του λάμψης και της γιορτής του. Σκέφθηκα μόνο πως τα παιδάκια που θα περνούσαν από κει, θα παίρνανε πολύ νωρίς, ένα  πικρό μάθημα…

-

Thursday, January 09, 2014

Εντυπώσεις από το Protagon






Είχαμε μείνει (στο περασμένο post) εκεί όπου επρόκειτο να αρχίσω συνεργασία με το Protagon, και  είχα τρακ, σαν πρωτάκι.
 
Εν τω μεταξύ πέρασαν δέκα μέρες, δημοσιεύθηκαν 4 άρθρα μου και πήγαν καλά. Όλα μπήκαν στην λίστα με τα πιο διαβασμένα και μάζεψαν πολλά σχόλια. (Ένα συγκέντρωσε 110 σχόλια σε μία μέρα!).
 
Άρα το "πρωτάκι" (των 79 χρόνων και δεκάδων …τάξεων) πήρε καλούς βαθμούς και δεν ανησυχεί πια. Τώρα το άγχος μεταφέρεται στο να συνεχίσει τις καλές επιδόσεις.
Φαντάζομαι ότι πολλοί αναγνώστες του doncat από περιέργεια θα επισκέφθηκαν (αν δεν το είχαν ήδη επισκεφθεί) ή ξανα-επισκέφθηκαν το protagon και θα έχουν δική τους άποψη. Ας πω τώρα και την δική μου.
Η πρώτη εντύπωση είναι: πληθωρισμός. Δεκάδες άρθρα συνωστίζονται στην πρώτη σελίδα, τα οποία αλλάζουν συνέχεια. Ψηλά υπάρχει μία πεντάδα με μεγάλες φωτογραφίες που εναλλάσσονται, αλλά όσο προχωράει η μέρα αντικαθίστανται από άλλα. Αν κρίνει κανείς από το καθημερινό newsletter, που στέλνεται σε όσους εγγραφούν συνδρομητές, κάθε μέρα δημοσιεύονται γύρω στα 22 (μέσος όρος) καινούργια κείμενα. Εκατόν πενήντα την εβδομάδα ή εξακόσια+ τον μήνα.
Το καλό: μεγάλος πλούτος και ποικιλία. Το κακό: η μέση ζωή ενός άρθρου, αν δεν μπει στα «πιο διαβασμένα», είναι μία με τρεις μέρες. Μετά εξαφανίζεται από την κύρια οθόνη και πρέπει να το αναζητήσεις μέσα από το όνομα του συνεργάτη (η απλούστερη μέθοδος). Αν βέβαια έχεις πάρει χαμπάρι πως ο τάδε έγραψε κάτι καινούργιο.
Για τον λόγο αυτό υπάρχει σκληρός ανταγωνισμός γύρω από τις λίστες των πιο διαβασμένων. Αυτό δεν θα πείραζε, αν δεν ίσχυε κι εδώ το «φαινόμενο best seller». Τα πιο δημοφιλή, εντυπωσιοθηρικά και «πιασάδικα» θέματα, εκτοπίζουν τα πιο σοβαρά και ουσιαστικά. Οι χτυπητοί τίτλοι βοηθάνε. Έτσι πολλά αξιόλογα άρθρα μένουν στα αζήτητα. Και χωρίς να το θέλεις, επηρεάζεσαι από αυτό το παιχνίδι κι αν σκέπτεσαι να γράψεις κάτι «φιλοσοφικό», το αναβάλεις επ’ αόριστον.
Οι συνεργάτες είναι περί τους 60 και συνεχώς αυξάνονται. Ακόμα ανακαλύπτω καινούργιους (εγώ, ο πιο καινούργιος). Πολλά γνωστά και αξιόλογα ονόματα – αλλά και νέοι άνθρωποι που εντυπωσιάζουν με την ποιότητα της δουλειάς τους.
Βέβαια το συνολικό αποτέλεσμα είναι άνισο. Διότι από ότι καταλαβαίνω, δεν υπάρχει εδώ ο αρχισυντάκτης που θα «κόψει» ένα αδύναμο κείμενο ή θα το στείλει πίσω να ξαναγραφτεί. Εν ονόματι και της ελευθεροτυπίας, ό,τι στείλεις δημοσιεύεται. Έτσι αλίευσα μερικά ανόητα γραπτά. Άλλα πάλι υποπτεύομαι ότι δημοσιεύτηκαν για λόγους «πολιτικής ορθότητας» και «ισονομίας».
Πάντως το γενικό αποτέλεσμα είναι θετικό – πλούσιο και δημιουργικό. Και τώρα που μπήκα στον χορό, τι άλλο; Θα χορέψω!
 


Thursday, January 02, 2014

Η πρώτη φορά


Το ότι θα υπήρχε μία πρώτη φορά και στα 79 μου, δεν το φανταζόμουνα. Όμως, να: Όπως ξέρουν όσοι διαβάζουν το blog ή το site, μετανάστευσα από την έντυπη και διαδικτυακή LiFO (www.lifo.gr) στο διαδικτυακό μόνο protagon (www.protagon.gr).

Νέος χώρος, νέο κοινό, νέα ατμόσφαιρα. Θα φανώ; Θα διαβαστώ; Και ποιες θα είναι οι αντιδράσεις;

Δύσκολα τα πράγματα. Στην LiFO ήμασταν 3 αρθρογράφοι. Εδώ είναι γύρω στους εξήντα. Χάνεσαι διαβάζοντας. Οι περισσότεροι πολύ καλοί και νέοι και – οπωσδήποτε – όλοι νεότεροί μου.

Θυμάμαι πάντα τις δύσκολες «πρώτες φορές». «Τι θέλει εδώ ένας διανοούμενος;» έγραφαν οι αναγνώστες των 4Τροχών (την ένδοξη εποχή του 80 και του 90 – με τα 100.000 τεύχη). Αντίστοιχες πρώτες αντιδράσεις είχαν και οι αναγνώστες του RAM (1994-2007). Όταν πήγα στην LiFO οι ενστάσεις από το νεανικό της κοινό ήταν: «Τι γυρεύει εδώ ένας γέρος;». Κι όμως έμεινα επτάμισι χρόνια, με την στήλη να διαβάζεται πολύ.

Νέο ξεκίνημα λοιπόν, κι όσο κι αν γέρασα, νιώθω σαν πρωτάκι. Άγχος, τρακ, φόβος. Η αντίρρηση «μα είσαι γνωστός!» δεν με ηρεμεί. Γιατί ο άλλος φόβος είναι: «κι αν πούνε πως γέρασε, ξέφτισε και δεν ‘τα λέει’ τώρα;»

Η ζωή θα δείξει, έλεγαν οι παλιοί. Όσο ζω ελπίζω, έλεγε το παλιό λατινικό ρητό στο σχολείο. Dum spiro, spero.


Saturday, December 28, 2013

Νεότερα για τη νέα χρονιά

Λίλη, η μικρανεψιά που ήρθε το 13, εύχεται χρόνια πολλά!
 
Οι ομιλίες μου στο Ίδρυμα Θεοχαράκη ανεβαίνουν μία μία στο YouTube - αλλά δυστυχώς, αυτή τη φορά τα τεχνικά μέσα του Ιδρύματος μας πρόδωσαν. Έτσι στις πρώτες 4 ο ήχος είτε είναι πολύ χαμηλός, είτε συνοδεύεται από μία βουή, ενώ η εικόνα είναι άθλια. Μάλλον θα είναι ίδιες και οι υπόλοιπες. Μόνο μαζοχιστές ή φανατικοί θα τις αντέξουν. Αυτοί ας ξεκινήσουν από τη διεύθυνση http://www.youtube.com/watch?v=LSZfYZdoIqo&list=PL-YZizOT44urj9T-zYuHpGYuNuVO6vWjx ή ας γράψουν απλά στην αναζήτηση: "Νίκος Δήμου: επιστροφή στην ποίηση".

Η συνεργασία με το www.protagon.gr ξεκινάει από αύριο.
Καλή Χρονιά!

 
 
 
 
 

 
 
 

Tuesday, December 24, 2013

Ευχές: αλυπία

Κάποιος φίλος αναρωτιόταν τι νόημα έχουν όλες αυτές οι ευχές που ανταλλάσσουμε. Με έβαλε σε σκέψεις. Και του έγραψα δύο λέξεις. Τις παραθέτω εδώ αντί ευχών και σαν απάντηση στις δεκάδες κάρτες που έρχονται καθημερινά  γεμάτες παιδάκια, αγγελάκια, ζωάκια και λουλουδάκια.
Λέμε: Καλή Χρονιά - αλλά πώς γίνεται να είναι για όλους καλή; Ακόμα και σε περιόδους ευημερίας κάποιοι θα αρρωστήσουν, κάποιοι θα υποφέρουν, άλλοι θα πεθάνουν. Η δυστυχία (δυστυχώς) είναι εγγενής στον κόσμο αυτό. Όποιος τον έφτιαξε (αν τον έφτιαξε κάποιος) την μοίρασε απλόχερα. Εγώ εύχομαι την αρχαία «αλυπία» - και μακάρι να την ζήσουμε αρκετοί...

Saturday, December 21, 2013

Μία παραίτηση και μία αλλαγή


Όπως ήδη γνωρίζουν αρκετοί, πρόσφατα παραιτήθηκα από την LiFO και από την 1.1.14 θα συνεργάζομαι με το protagon.gr

Τελευταία δυστυχώς η LiFO άλλαξε γραμμή, υποβαθμίζοντας τις προσωπικές στήλες και ουσιαστικά εξαφανίζοντάς τις από την δικτυακή έκδοση – την πιο σημαντική. Είχα κουραστεί να παίρνω μηνύματα: «γιατί διακόψατε τη συνεργασία;» ή «τι έγινε η στήλη;». Ταυτόχρονα δόθηκε περισσότερη έμφαση στα life-style θέματα και στον οδηγό πόλης. Μπορεί εμπορικά να απέδωσε – αλλά εμένα με ενοχλούσε.

Το αποκορύφωμα ήταν η ουσιαστική απόκρυψη του ονόματός μου από το διήγημα του χριστουγεννιάτικου τεύχους. Ούτε ένας στους δέκα αναγνώστες που ρώτησα (έτυχε να είμαι σε συγκέντρωση όπου διαβάζεται η LiFO) δεν κατάλαβε ότι ήταν δικό μου. Όλοι ρωτούσαν γιατί δεν έγραψα στο τεύχος.

Επειδή γράφω για να διαβάζομαι, αποφάσισα να μεταναστεύσω στο protagon.gr. Έχει λιγότερους επισκέπτες, αλλά είναι αυτοί που με ενδιαφέρουν.